Son dönemde Arktik (Kuzey Kutbu) üzerinde Amerika, Kanada, Norveç ve Rusya arasında mücadele yaşınırken, Rusya bu bölgenin ticari önemini artıracak büyük bir projeyi hayata geçirmeyi planlıyor. Sovyetler döneminde kullanılan Arktik ya da Kuzey deniz yolunun yeniden canlandırılmasıyla Süveyş’e göre Avrupa-Asya arasındaki yol çok daha kısalarak hızlı nakliyat sağlanacak ve gemi nakliyat maliyetleri düşecek.
Bu yolun canlanması özellikle bazı Rus devlet şirketlerine yarayacak. Sovcomflot ve Novatek gibi şirketler kuzey deniz yolu sayesinde Çin’e likit doğalgaz nakliyatı artırabilecek ve borsaya açılması beklenen bu Rus şirketlerine yatırım daha da cazip hale gelecek. Ancak bu deniz yolunun bütün yıl işler halde tutulması için Rusya’nın önemli miktarda yatırım yapması gerekiyor. Kuzey deniz yolunun geçmişi, Sovyetler Birliği’nin ilk nakliyat gemisini Arhangelsk’ten Bering Boğazı’na gönderdiği 1932 yılına dayanıyor.
Buzların erimesi projeyi kolaylaştırıyor
Kuzey Kutbu’nda buzların erimesi bu deniz yolunun ticarete açılmasını kolaylaştırıcı bir etki sağlıyor. Rusya İklim İzleme Ajansı, Kuzey Kutbu’nda bu yaz buzların rekor düzeyde erimesi nedeniyle Asya ile Batı ülkeleri arasında yeni ticaret rotasının açıldığını açıkladı. Kuzey Kutbu’nun 1936 yılından bu yana geçen yıl en sıcak üçüncü yazını yaşadığını belirten Ajans, buzların yüzde 56 oranında daha fazla eridiğini kaydetti. Ajans, bu yıl ağustostan bu yana buzkıran kullanmaya gerek olmadan ulaşımın açık olduğunu belirtti.
Süveyş yolundan üçte bir daha kısa
Genellikle temmuzdan kasım ayına kadar açık olan bu deniz yolu, Süveyş’ten geçerek kat edilen 13 bin millik (21 bin kilometre) Rotterdam-Yokohama yolundan yaklaşık üçte bir oranda daha kısa. Bu deniz yolunun kullanılması gemi nakliyat şirketlerine hem zamandan hem de yakıttan tasarruf sağlıyor. Kuzey deniz yolunun diğer bir avantajı da güvenlik. Süveyş Kanalı’nın bulunduğu Mısır ve çevresindeki “Arap Baharı” devrimlerinden, Doğu Afrika’daki deniz korsanlarından kaçınmak isteyen deniz nakliyatçıları bu alternatif rotaya ilgi gösterebilir.
Rusya Başbakanı Vladimir Putin, Kuzey deniz yolunu bütün yıl kullanılabilecek bir rota haline getirme sözü vermişti. Şimdilik Sovcomflot ve Novatek’in test amaçlı kargo gemileri gönderdiği rotanın bütün yıl işlemesi için limanların yenilenmesi, kurtarma sistemlerinin kurulması ve tankerlerin seyir güvenliğini sağlamak için tanesi 30 milyar rubleye (1.1 milyar dolar) mal olan buzkıran gemileri inşa etmek zorunda.
Bloomberg’in haberine göre, Sovcomflot’un filo departmanının yöneticisi Andrei Babakhanov, son 2-3 yılda likit doğalgaz talebinin Çin, Japonya, Güney Kore ve Singapur’da arttığını, Asya kaynaklı talebin artmasıyla Kuzey rotasının stratejik olarak öneminin artacağını söyledi.
LOJİPORT